-६५ हजार ७११ हेक्टरवरील पिकांचे नुकसान; शेतकरी नुकसानभरपाईच्या प्रतीक्षेत
साखरखेर्डा (अशोक इंगळे) : सिंदखेडराजा तालुक्यात कोरड्या दुष्काळाच्या पार्श्वभूमीवर शेतीपिकांच्या नुकसानीचे पंचनामे करण्याची प्रक्रिया वेगाने सुरू असून, आतापर्यंत ६१ हजार १०० शेतकऱ्यांच्या पिकांचे पंचनामे पूर्ण झाल्याची माहिती उपलब्ध झाली आहे.
तालुक्यात तब्बल ६५ हजार ७११ हेक्टर क्षेत्रावरील पिके बाधित झाली आहेत. यामध्ये सोयाबीन, कापूस, मका यांसह खरीप हंगामातील विविध पिकांचे मोठ्या प्रमाणात नुकसान झाले आहे. पंचनाम्यांची प्रक्रिया पूर्णत्वाकडे जात असताना आता शेतकऱ्यांच्या खात्यात नुकसानभरपाईची रक्कम कधी जमा होणार, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.
महसूल आणि कृषी विभागाकडून संयुक्त पंचनामे
सिंदखेडराजा तालुक्यात पावसाअभावी निर्माण झालेली दुष्काळसदृश परिस्थिती आणि पिकांच्या नुकसानीची तीव्रता लक्षात घेऊन महसूल व कृषी विभागाच्या माध्यमातून संयुक्त पंचनामे करण्यात येत आहेत. यामध्ये बाधित क्षेत्र, पिकाचे नाव, नुकसानीची टक्केवारी, शेतकऱ्यांचा फार्मर आयडी, सातबारा व आठ-अ उतारा तसेच गट क्रमांक आदी तपशीलांची नोंद केली जात आहे. नुकसानभरपाई मंजूर करण्याच्या दृष्टीने पंचनामे आणि माहिती संकलनाची प्रक्रिया महत्त्वाची आहे. त्यामुळे पंचनाम्यांचा अंतिम अहवाल शासनाकडे सादर करून मदत वितरणाच्या प्रक्रियेला गती देण्याची गरज आहे.
शेतीचा खर्चही निघाला नाही!
यंदाच्या खरीप हंगामात पावसातील मोठ्या खंडाचा फटका शेतीपिकांना बसला आहे. शेतकऱ्यांनी महागडे बियाणे, खते, कीटकनाशके, मशागत आणि पेरणीसाठी मोठा खर्च केला. मात्र, अपेक्षित पाऊस न झाल्याने पिकांची वाढ खुंटली असून, उत्पादनात मोठी घट झाली आहे. काही शेतकऱ्यांना शेतातील पिकांमधून लागवडीचा खर्चही वसूल करणे कठीण झाले आहे. आधीच कर्जबाजारीपणा, वाढता उत्पादन खर्च आणि शेतीमालाच्या बाजारभावातील अनिश्चितता यामुळे शेतकरी आर्थिक अडचणीत सापडले आहेत. त्यात कोरड्या दुष्काळाचे संकट ओढवल्याने शेतकऱ्यांचे आर्थिक गणित पूर्णपणे कोलमडले आहे. शेतीच्या मशागतीपासून काढणीपर्यंतचा खर्च आणि उत्पादनातील घट लक्षात घेता, शेतकऱ्यांना भरीव आर्थिक मदतीची आवश्यकता आहे. त्यामुळे शासनाने नुकसानभरपाईचे निकष निश्चित करून पात्र शेतकऱ्यांना तातडीने दिलासा द्यावा, अशी अपेक्षा व्यक्त होत आहे.
पंचनामे पूर्ण; आता अनुदानाची प्रतीक्षा!
पंचनामे पूर्ण झाल्यानंतर प्रत्यक्ष मदत मिळण्यासाठी अंतिम अहवाल, शासनाची मंजुरी, निधीची उपलब्धता आणि लाभार्थ्यांच्या नोंदींची पडताळणी यांसारख्या प्रक्रिया पूर्ण कराव्या लागतात. पात्र लाभार्थ्यांची माहिती निश्चित झाल्यानंतर आणि आवश्यक प्रशासकीय प्रक्रिया पूर्ण झाल्यावर मंजूर मदत थेट बँक खात्यात जमा केली जाते. सिंदखेडराजा तालुक्यातील ६१ हजार १०० शेतकऱ्यांचे पंचनामे पूर्ण झाल्याची माहिती समोर आली असली, तरी या शेतकऱ्यांना नेमकी किती मदत मंजूर होणार, निधी कधी उपलब्ध होणार आणि प्रत्यक्ष खात्यात पैसे कधी जमा होणार, याबाबत अधिकृत घोषणा होणे आवश्यक आहे.
नुकसानभरपाई तातडीने देण्याची मागणी
कोरड्या दुष्काळामुळे आर्थिक संकटात सापडलेल्या शेतकऱ्यांना दिलासा देण्यासाठी शासनाने नुकसानभरपाईची प्रक्रिया तातडीने पूर्ण करावी. पात्र शेतकऱ्यांची यादी निश्चित करून मंजूर अनुदानाची रक्कम विनाविलंब त्यांच्या बँक खात्यात जमा करावी, अशी मागणी शेतकरी वर्गातून होत आहे. पंचनामे पूर्ण झाले, नुकसानीचे क्षेत्रही समोर आले; आता शासनाकडून मदतीची घोषणा कधी होणार आणि शेतकऱ्यांच्या खात्यात नुकसानभरपाई कधी जमा होणार, हा प्रश्न कायम आहे. त्यामुळे दुष्काळग्रस्त शेतकऱ्यांना तातडीने आर्थिक मदत देण्यासाठी शासनाने ठोस पावले उचलण्याची गरज आहे.
