मेहकर तालुक्यात १५ ऑगस्टची ग्रामसभा न झालेल्या गावांत तातडीने ग्रामसभा घ्या; प्रत्येक ग्रामपंचायतीसाठी नोडल अधिकारी नियुक्त करा : डॉ. ज्ञानेश्वर टाले

-१५ ऑगस्ट रोजी ग्रामसभा न झालेल्या ग्रामपंचायतींची माहिती घेऊन विशेष ग्रामसभा घेण्याची मागणी; जिल्हा परिषद सीईओंकडे क्रांतिकारी शेतकरी संघटनेचे निवेदन

मेहकर (सुरेश हुसे) : मेहकर तालुक्यातील सर्व ग्रामपंचायतींमध्ये दि. १५ ऑगस्ट २०२६ रोजी नियोजित ग्रामसभा घेण्यात आली नसल्यास, त्या ग्रामपंचायतींमध्ये तातडीने विशेष अथवा प्रलंबित ग्रामसभा घेण्यात यावी. तसेच प्रत्येक ग्रामपंचायतीसाठी पंचायत समिती स्तरावरून नोडल अधिकारी नियुक्त करून ग्रामसभेच्या कामकाजावर देखरेख ठेवावी, अशी मागणी क्रांतिकारी शेतकरी संघटनेचे जिल्हाध्यक्ष डॉ. ज्ञानेश्वर टाले यांनी मुख्य कार्यकारी अधिकारी, जिल्हा परिषद बुलढाणा यांच्याकडे निवेदनाद्वारे केली आहे.

ग्रामसभा ही केवळ औपचारिक बैठक न राहता गावातील विकासकामे, शासकीय योजनांची अंमलबजावणी, निधीचा वापर, लाभार्थी निवड, अपूर्ण कामे आणि ग्रामस्थांच्या सार्वजनिक प्रश्नांवर लोकनियंत्रण ठेवण्याचे प्रभावी व्यासपीठ बनले पाहिजे, अशी भूमिका डॉ. टाले यांनी मांडली आहे.

ग्रामपंचायतींच्या सर्व विकासकामांचा आढावा घ्यावा

ग्रामसभेमध्ये ग्रामपंचायत निधी, १५ वा वित्त आयोग, राज्य वित्त आयोग, मनरेगा/मग्रारोहयो, VB-G RAM G, प्रधानमंत्री आवास योजना, जलजीवन मिशन, स्वच्छ भारत मिशन, दलित वस्ती विकास, लागू असल्यास आदिवासी विकास योजना, जिल्हा परिषद व पंचायत समितीमार्फत मंजूर कामे तसेच रस्ते, नाली, पाणीपुरवठा, स्ट्रीट लाईट आदी सर्व विकासकामांचा सविस्तर आढावा घेण्यात यावा, अशी मागणी करण्यात आली आहे. मंजूर रक्कम, प्रत्यक्ष खर्च, कामाची सद्यस्थिती, काम अपूर्ण राहण्याचे कारण, संबंधित विभागाची जबाबदारी आणि काम पूर्ण करण्याची अपेक्षित तारीख यांची माहिती ग्रामसभेसमोर ठेवण्यात यावी, असे निवेदनात नमूद करण्यात आले आहे.

विकासकामांच्या गुणवत्तेचीही तपासणी करावी

गावात पूर्ण झालेल्या विकासकामांची प्रत्यक्ष पाहणी करून कामाचा दर्जा, वापरलेले साहित्य, मंजूर अंदाजपत्रकानुसार काम झाले आहे का, प्रत्यक्ष कामाचे प्रमाण आणि निधीचा वापर याबाबत ग्रामसभेत चर्चा करण्यात यावी. कामांमध्ये त्रुटी आढळल्यास त्याची ग्रामसभेच्या इतिवृत्तात नोंद करून संबंधित विभागाकडे कार्यवाहीसाठी पाठविण्यात यावे, अशी मागणी डॉ. टाले यांनी केली आहे.

शासकीय योजनांच्या लाभार्थी याद्या ग्रामसभेसमोर ठेवा

प्रधानमंत्री आवास योजना, रोजगार हमी, वैयक्तिक लाभाच्या योजना, महिला बचत गट, शेतकरी योजना, पाणीपुरवठा, सामाजिक सुरक्षा आदी योजनांच्या लाभार्थी याद्या ग्रामसभेसमोर जाहीर करून पारदर्शकता सुनिश्चित करावी, अशी मागणी करण्यात आली आहे.

ग्रामसभेच्या ठरावांवर Action Taken Report आवश्यक

ग्रामसभेत मंजूर होणाऱ्या प्रत्येक महत्त्वाच्या ठरावावर ग्रामपंचायतनिहाय Action Taken Report तयार करावा. प्रलंबित ठरावांबाबत संबंधित विभाग व अधिकाऱ्यांना कालबद्ध सूचना देऊन त्याची अंमलबजावणी झाली की नाही, याचा पुढील ग्रामसभेत आढावा घ्यावा, अशी मागणी करण्यात आली आहे.

नोडल अधिकाऱ्याची जबाबदारी निश्चित करावी

नियुक्त करण्यात येणाऱ्या नोडल अधिकाऱ्याने ग्रामसभेची पूर्वसूचना, अजेंडा, आवश्यक अधिकारी-कर्मचाऱ्यांची उपस्थिती, शासन निर्देशानुसार कामकाज, इतिवृत्त, ठराव आणि त्यावरील कार्यवाही यांची पाहणी करावी. तसेच कृषी, आरोग्य, शिक्षण, पाणीपुरवठा, रोजगार हमी, महसूल व इतर संबंधित विभागांचे अधिकारी आवश्यकतेनुसार ग्रामसभेला उपस्थित राहतील, यासाठी पंचायत समितीने समन्वय साधावा, अशी मागणी करण्यात आली आहे.

ग्रामसभांचा तालुकास्तरीय अहवाल तयार करा

मेहकर तालुक्यातील प्रत्येक ग्रामपंचायतीमध्ये ग्रामसभा झाली की नाही, न झाल्यास त्याची कारणे, ग्रामसभेतील प्रमुख ठराव, विकासकामांबाबत प्राप्त तक्रारी, अपूर्ण कामे, संबंधित विभागाकडे पाठविलेले प्रस्ताव आणि ठरावांवरील कार्यवाही यांचा तालुकास्तरीय एकत्रित अहवाल तयार करून जिल्हा परिषद बुलढाणा येथील वरिष्ठ अधिकाऱ्यांना सादर करावा, अशी मागणीही निवेदनातून करण्यात आली आहे. डॉ. ज्ञानेश्वर टाले यांनी प्रशासनाला स्पष्टपणे सांगितले की, ग्रामसभा ही केवळ कागदोपत्री प्रक्रिया न राहता ग्रामस्थांच्या हक्कांचे आणि विकासकामांवरील लोकनियंत्रणाचे प्रभावी माध्यम झाले पाहिजे. १५ ऑगस्ट रोजी ग्रामसभा न झालेल्या ग्रामपंचायतींची तातडीने माहिती घेऊन विशेष ग्रामसभा आयोजित करण्यासाठी प्रशासनाने विलंब न करता कार्यवाही करावी; अन्यथा लोकशाही मार्गाने आंदोलन करण्यात येईल, असा इशाराही त्यांनी दिला.

डॉ. ज्ञानेश्वर प्रकाश टाले
जिल्हाध्यक्ष, क्रांतिकारी शेतकरी संघटना, बुलढाणा

प्रमुख मागण्या

१५ ऑगस्ट २०२६ रोजी ग्रामसभा न झालेल्या गावांत तातडीने विशेष ग्रामसभा घ्यावी. प्रत्येक ग्रामपंचायतीसाठी नोडल अधिकारी नियुक्त करावा. सर्व विकासकामांचा ग्रामसभेत सविस्तर आढावा घ्यावा. अपूर्ण व प्रलंबित कामांची स्वतंत्र यादी ग्रामसभेसमोर ठेवावी. शासकीय योजनांच्या लाभार्थी याद्या सार्वजनिक कराव्यात. विकासकामांच्या गुणवत्तेची प्रत्यक्ष तपासणी करावी. ग्रामसभेच्या ठरावांवर Action Taken Report तयार करावा. ग्रामसभांचा तालुकास्तरीय अहवाल जिल्हा प्रशासनाकडे सादर करावा. ग्रामसभेचे इतिवृत्त, उपस्थिती, ठराव व कार्यवाहीची अभिलेखीय नोंद पारदर्शकपणे ठेवावी.